Claim Sürecinde En Sık Yapılan Hatalar konusu, uluslararası inşaat projelerinde günlük kararların sözleşmesel hak ve yükümlülüklere nasıl dönüştüğünü anlamak açısından önemlidir. Bu yazıda kavramın amacı, uygulama adımları, dikkat edilmesi gereken kayıtlar ve sık yapılan hatalar pratik bir bakış açısıyla ele alınmaktad
Kavramın Temeli
Claim, yalnızca bir bedel talebi değildir. Sözleşmeden doğan süre, para veya başka bir hakkın; olay, hak dayanağı, illiyet bağı ve ölçülebilir etkiyle ortaya konulmasıdır.
Neden Önemlidir?
Claim, yalnızca bir bedel talebi değildir. Sözleşmeden doğan süre, para veya başka bir hakkın; olay, hak dayanağı, illiyet bağı ve ölçülebilir etkiyle ortaya konulmasıdır. Claim Sürecinde En Sık Yapılan Hatalar doğru yönetilmediğinde teknik bir konu; gecikme, ek maliyet, ödeme kesintisi veya uyuşmazlık olarak projeye geri dönebilir. Bu nedenle süreç yalnızca ilgili departmanın değil; saha, tasarım, planlama, kalite, satınalma, mali işler ve sözleşme ekiplerinin ortak çalışma alanıdır.
Uygulama Adımları
- Olay ve ilk fark edilme tarihi kayda alınır.
- Sözleşmedeki notice ve time-bar hükümleri kontrol edilir.
- Güncel kayıtlar ile neden-sonuç ilişkisi kurulur.
- Süre ve maliyet analizi destekleyici belgelerle sunulur.
Kontrol Edilmesi Gereken Belgeler
- Olay kronolojisi ve ilk fark edilme tarihi
- İlgili sözleşme maddesi ve bildirim kanıtı
- Baseline/güncel program ile süre etkisi
- Maliyet kayıtları, faturalar ve kaynak raporları
Sık Yapılan Hatalar
- Haklı olmak tek başına yeterli değildir; usule uygun ve zamanında bildirim ile düzenli çağdaş kayıtlar gerekir.
- Sürecin yalnızca e-posta üzerinden yürütülmesi ve merkezi kayda alınmaması.
- Teknik onayın ticari/sözleşmesel onay olarak kabul edilmesi.
- Süre ve maliyet etkisinin olaydan uzun süre sonra analiz edilmeye çalışılması.
Uygulama Notu
FIDIC standart metni proje için başlangıç noktasıdır. Uygulanacak baskı, Contract Agreement, Particular Conditions, Contract Data ve yürürlükteki hukuk farklı sonuçlar doğurabilir. Bu nedenle madde numarası, süre ve hak kaybı doğurabilecek işlemler proje sözleşmesi üzerinden ayrıca doğrulanmalıdır.
Sonuç
Claim Sürecinde En Sık Yapılan Hatalar, etkin sözleşme yönetiminin bağımsız fakat diğer süreçlerle bağlantılı bir parçasıdır. Başarılı uygulama; açık sorumluluk, zamanında aksiyon, izlenebilir belge ve teknik etki ile sözleşmesel sonuç arasındaki bağın kurulmasına dayanır. Düzenli kayıt sistemi kurulduğunda hem karar kalitesi yükselir hem de olası uyuşmazlıkların önlenmesi kolaylaşır. **Kısa kontrol:** Yetki kontrol edildi mi? Süre takip edildi mi? Kayıt mevcut mu? Süre ve maliyet etkisi değerlendirildi mi?